مقالات اجتماعی و سياسی

 
 

لطفا هدف را تعريف كنيد !

سخنی با آقای اسدی، به بهانه ی مطلب استراتژی سياسی چيست

PDF نسخه

 نيلوفر بيضايی 

مطلب جديد آقای جمشيد اسدی ، تحت عنوان استراتژی سياسی چيست و بالای سر مطلب جديد خودم در گويا به چاپ رسيده را خواندم و نمی دانم چرا حس كردم كه ايشان در اين مطلب خواسته اند پاسخی به مطلب من بدهند. شايد هم اشتباه فهميده باشم و اين تلاقی نظرها اتفاقی بوده باشد. اما حتی در اين صورت هم مانعی بر سر راه بيان نظرم در مورد نوشته ی ايشان نمی بينم. البته از آنجا كه من ايشان را نمی شناسم، نمی دانم منظورشان از اين واژه ی ما كه ايشان در مطلبشان مكررا بكار برده اند، اصلاح طلبان و خود ايشان بعنوان يكی از آنها بوده يا سازمان و گروه مشخصی را در نظر داشته اند. بهر صورت و بر خلاف ايشان ، از آنجا كه من سياسی كار به معنای حرفه ای آن نيستم و در طرح نظراتم از من و ارزيابی ام از عملكردها و طبق شواهد عينی و تاريخی حركت می كنم ، ناچارم بر خلاف ما های مكرر ايشان از من های مكرر استفاده كنم كه اميدوارم حمل بر خودخواهی نشود و توضيح بالا علت را روشن كرده باشد.

نوشته ی ايشان در وهله ی نخست، بسيار روشن وشفاف و در عين حال آموزنده بنظر می رسد و بمانند تلاشی می ماند برای شفافيت بخشيدن به يك واژه ی دستمالی شده كه يك طيف وسيع فكری را در بر می گيرد. در اين طيف كه ايشان بنمايندگی از سوی آن در صدد توضيح ديالكتيك هدف و رهيابی بر آمده اند ( اصلاح طلبان )، از كسانيكه معتقدند ولايت فقيه و رهبری امامت امت ، محور و ركن نظام است... ( آقای خاتمی) تا آنها كه معتقدند ... دولت و حكومت بر آمده از خواست و انتخاب اكثريت جامعه است كه ناگزير مجری فرهنگ و ايدئولوژی و ارزشهای غالب و حاكم بر جامعه است... ( يوسفی اشكوری) ، تا خود ايشان كه طبق نوشته ی خودشان ، هدف را دمكراسی پنداشته اند ، در بر می گيرد. اما وقتی نوشته ی آقای اسدی را بخوانيد ، بنظرتان می آيد كه يك سياستمدار اروپايی كه مثلا در آلمان يا انگليس زندگی می كند ، دارد در مورد رفرميسم در يكی از اين دو كشور صحبت می كند. تا اينجا را داشته باشيد، تا در جای ديگر باز بدان باز گرديم.

ايشان در همان اغاز مطلب، مثالی می زنند برای توضيح ارتباط ميان استراتژی (از نظر ايشان اصلاح، از نظر من سرنگونی حكومت اسلامی) ، يعنی تعيین نحوه ی رسيدن به هدف ( اينطور كه ايشان می نويسند، از نظر هر دوی ما دمكراسی، البته ای كاش دمكراسی را نيز تعريف می كردند !) ، می نويسند : ... تصور كنيم از مبدا فرنگ قصد سفر به ايران داريم. در اينجا هدف ايران است، اما برای تقرب و دستيابی بدين هدف ، می توان به نحوه يا استراتژی های گوناگونی چون سفر از طريق هوا، زمين، اتوموبيل، خطوط آهن يا حتی دريا دست يازيد...بدين ترنيب ممكن است دو مسافر با هدف مشابه ، استراتژی های متفاوتی را برگزينند...

اينكه ايشان سرنگونی طلبی را مثل فحش و برای منزوی كردن كسانی كه معتقدند اين نظام قابل اصلاح نيست و بايد برود ، استفاده نمی كنند و آن را بعنوان يك شيوه پذيرفته اند، خود يك پيشرفت بشمار می آيد. همچنين لا اقل در اين پنج سال گذشته بايد بدين نتيجه رسيده باشند كه پيشنهاد ايشان (اصلاح) در حقيقت اين است كه ما پابرهنه از اروپا به مقصد ايران حركت كنيم ، در حاليكه مردم ايران مدتهاست بدين نتيجه رسيده اند كه در قرن بيست و يكم ، هواپيما ( طرح خواست سرنگونی) مناسبترين و عمليترين وسيله ی چنين سفری است . از آنجا كه مقصد هم روشن است و خواست و هدف مشترك، برقراری دمكراسی ، ديگر طرح شعار اصلاح طلبی نه بعنوان خواست تحول بسوی دمكراسی، بلكه بعنوان مانعی بر سر راه و تلاشی بی ثمر برای حفظ اين حكومت مطرح است.

بی اختيار به ياد سخنان خانم مهشيد امير شاهی ، بانوی نو انديش و عميقا دمكراسی خواه كه سابقه ی دمكراسی خواهی اش از سن من و شايد آقای اسدی فراتر می رود، می افتم كه هرچند به ماهها پيش بر می گردد ، اما انگار پاسخی است به نوشته ی آقای اسدی و برای همين در اينجا آن را نقل می كنم و از ايشان تمنا می كنم به مفهوم آن دقيقا توجه فرمايند:   ... من بدون ترديد خواهان سرنگونی حكومت اسلاميم، با انقلاب اصولا مخالفم و ذاتأ رفرميستم. اما اين حرف به اين معنا نيست كه من اصلاحات را در همه ی شرايط ممكن می دانم... مفاهيمی از قبيل خشونت ، مسالمت ، قيام يا مقاومت منفی ، به خودی خود مفاهيمی موجه يا ناموجه محسوب نمی شوند، بلكه هر كدام وسيله ای است كه فقط در صورت روشن بودن هدف می تواند بار منفی يا مثبت بگيرد. اول بايد بدانيم كجا می رويم ، بعد راهش را انتخاب كنيم، نه بالعكس. خطرات رانندگی در جاده ی كرج گرچه ممكن است كمتر از جاده ی هراز باشد، ولی مقصد اگر چالوس است، عقل سليم حكم می كند كه رو به كرج را نيفتيم! بر خلاف گفته ی ماكياول، معتقد نيستم كه هدف وسيله را توجيه می كند. اما قاطعا بر اين اعتقادم كه هدف وسيله را تعيین می كند.مسالمت پيشه كردن در مقابل نظامی كه مسالمت را فقط به حساب درماندگی می گذارد حاصلی ندارد. خشونت به خرج ندادن در مقابل رژيمی كه از پليدترين و مذموم ترين خشونت ها عليه مردم استفاده می كند، نتيجه ای بدست نمی دهد. اصلاحات در چارچوب حكومتی كه تمام دردسرها ا ز چارچوبش بر می خيزد ، نمی تواند مفهومی داشته باشد. ما پيش از انقلاب اسلامی ، اسما دارای نظام سلطنتی مشروطه بوديم كه رسما مستبدانه عمل می كرد و در نتيجه قانون اساسی ما را از محتوا خالی كرده بود و مردم را غير سياسی می خواست و بسياری گرفتاريهای ديگر را موجب شده بود كه همگی ناگوار بود، ولی آن رژيم با مدرنيسم در جنگ نبود و زن را نيم مرد به شمار نمی آورد و به غذا خوردن و لباس پوشيدن بنده و شما هم كاری نداشت... و ما رفرانس و مرجعی مثل قانون اساسی داشتيم كه خواهان اجرای صحيحش بوديم، پس امكان تصحيح اوضاع را با اصلاحات داشتيم. در زمان اعتراضات گسترده ی مردم و ضعف آشكار دولت و دربار، كه نتيجه اش دعوت شاپور بختيار به كابينه بود، اين فرصت به ما داده شد ولی قدرش را ندانستيم ، چون شيفته ی انقلاب شده بوديم. جمهوری اسلامی ، حكومت الهی را به ما تحميل كرده است، از طهارت گرفتن تا خوردن و آشاميدن را تحت نظر دارد، نه فقط با تجدد دشمن است، مروج سنتها و تنبيهات وحشيانه ی هزاره های گذشته است. ما مرجع و رفرانسی در اين نظام نداريم. از بای بسم الله تا تای تمتش را غير قابل عمل می دانيم. بنابراين تصور خلاصی از وضع فعلی به هيچ شكل و صورتی از رفرم و اصلاحات ممكن نيست...

 

مورد ديگر ، جرات و جسارت جناب اسدی است در كنار هم قرار دادن نام مصدق و خاتمی. مصدق، دمكراسی خواه و لائيك بود و خاتمی، معجون دمكراسی دينی با چاشنی ولايت فقيه را تجويز می كند. آيا جدأ ايشان در معيار قضاوت تاريخی براين گمانند كه اين نامها در كنار يكديگر خواهد آمد؟ مصدق رو به سوی مردم داشت و نه طرح حكومت اسلامی كاشانی را پذيرفت و نه سرنگونی طلبی و افتادن به دامان شوروی توده ای را. اشتباه مصدق نه در اعتقاد راسخش به نيروی و قوا و خواست مردم بعنوان عامل تعيین كننده ، بلكه در لجبازی نپذيرفتن آخرين طرحها و پيشنهادات رئيس شركت نفت انگليس و ايران و سياست همه چيز يا هيچ بود. خاتمی كه امثال ايشان تلاش كردند از او چهره ای چون مصدق بسازند ، بنده ی امام ره و فرامين امام زمان است و متحد اصلی اش ، نه مردم ايران، بلكه آن جناح ديگر حكومت است . برای او و حكومت اسلامی ، مردم و خواست مردم ، هدف نبود، بلكه مردم وسيله ای بودند برای تحكيم و تمديد عمر اين حكومت .

هر چه بيشتر به مطلب آقای اسدی می پردازم ، بر ضرورت اينكه ايشان از دمكراسی و جدايی دين از دولت و مقاهيمی از اين قبيل ، تعريفی روشن ارائه دهند، افزوده می شود، تا روشن شود كه آيا هدف واقعا يكی است؟

سپتامبر ٢٠٠٣

 

 ^

 © 2003 by niloofarbeyzaie@gmx.at

Diese Seite ist Teil eines Framesets [this page is part of a frameset]
LOAD FRAMESET